De Indiase regering bekijkt een voorstel uit de telecomsector om smartphonefabrikanten te verplichten satellietlocatie-tracking permanent in te schakelen voor betere surveillance. Apple, Google en Samsung maken hier bezwaar tegen vanwege privacyzorgen, zo blijkt uit documenten, e-mails en verklaringen van vijf bronnen.

In India is deze week een felle privacydiscussie losgebarsten nadat de regering van premier Narendra Modi een bevel moest intrekken dat smartphonefabrikanten verplichtte een door de staat beheerde cyberveiligheidsapp vooraf te installeren op alle apparaten. Activisten en politici uitten zorgen over mogelijke spionage.

De regering-Modi maakt zich al jaren zorgen dat haar instanties bij juridische verzoeken aan telecombedrijven tijdens onderzoeken geen nauwkeurige locatiegegevens ontvangen. Het huidige systeem beperkt zich tot gegevens van mobiele zendmasten, die slechts een geschatte locatie kunnen geven, met een marge van enkele meters.

De Cellular Operators Association of India (COAI), die onder andere Reliance's Jio en Bharti Airtel vertegenwoordigt, heeft voorgesteld dat nauwkeurige locatiegegevens alleen geleverd kunnen worden als de overheid smartphonefabrikanten dwingt A-GPS-technologie te activeren. Dit systeem gebruikt satellietsignalen en mobiele data, aldus een interne e-mail van het federale IT-ministerie uit juni.

Dit zou betekenen dat locatiediensten altijd ingeschakeld zijn op smartphones, zonder mogelijkheid voor gebruikers om deze uit te schakelen. Apple, Samsung en Alphabet's Google hebben New Delhi laten weten dat dit niet verplicht mag worden, aldus drie bronnen met directe kennis van de besprekingen.

Een maatregel om locatie op apparaatniveau te volgen kent nergens ter wereld een precedent, schreef belangenorganisatie India Cellular & Electronics Association (ICEA), die zowel Apple als Google vertegenwoordigt, in een vertrouwelijke brief aan de overheid in juli, ingezien door Reuters.

"De A-GPS-netwerkdienst ... (is) niet ingezet of ondersteund voor locatie-surveillance," aldus de brief, die toevoegt dat de maatregel "regulatoire overreach" zou zijn.

'DEDICATED SURVEILLANCE DEVICE'

Het Indiase ministerie van Binnenlandse Zaken had een bijeenkomst gepland met topbestuurders uit de smartphone-industrie om de kwestie vrijdag te bespreken, maar deze is uitgesteld, aldus een bron met directe kennis van de zaak. Op donderdag stuurde Reuters vragen over dit onderwerp aan het ministerie.

Zowel het IT-ministerie als het ministerie van Binnenlandse Zaken, die beiden het voorstel uit de telecomsector bestuderen, hebben niet gereageerd op vragen van Reuters.

Apple, Samsung, Google, Reliance en Airtel gaven geen commentaar. Ook de belangenorganisaties ICEA en COAI reageerden niet.

Op dit moment is er nog geen beleidsbesluit genomen door het IT- of Binnenlandse Zaken-ministerie.

Het benutten van A-GPS-technologie -- die normaal gesproken alleen wordt ingeschakeld bij bepaalde apps of noodoproepen -- kan de autoriteiten locatiegegevens opleveren die nauwkeurig genoeg zijn om een gebruiker tot op ongeveer een meter te volgen, aldus technologie-experts.

"Dit voorstel zou betekenen dat telefoons functioneren als een toegewijd surveillanceapparaat," zegt Junade Ali, digitaal forensisch expert verbonden aan het Britse Institution of Engineering and Technology.

Cooper Quintin, beveiligingsonderzoeker bij de Amerikaanse Electronic Frontier Foundation, zegt dat hij nog nooit van een dergelijk voorstel elders heeft gehoord en noemt het "tamelijk angstaanjagend".

Wereldwijd zoeken overheden routinematig naar nieuwe manieren om de bewegingen of gegevens van mobiele telefoongebruikers beter te volgen. Rusland heeft bijvoorbeeld de installatie van een door de staat gesteunde communicatie-app op alle mobiele telefoons verplicht gesteld.

TELECOM VS SMARTPHONEFABRIKANTEN

India is met 735 miljoen smartphones halverwege 2025 de op één na grootste mobiele markt ter wereld. Volgens Counterpoint Research draait meer dan 95% van de apparaten op Google's Android; de rest gebruikt Apple's iOS.

De lobbygroep van Apple en Google, de ICEA, stelde in haar brief van juli dat er aanzienlijke "juridische, privacy- en nationale veiligheidszorgen" zijn over het voorstel van de telecomsector.

De groep waarschuwde dat hun gebruikersbestand mensen uit het leger, rechters, bedrijfsleiders en journalisten omvat, en dat de voorgestelde locatie-tracking hun veiligheid in gevaar brengt omdat zij gevoelige informatie bezitten.

Zelfs de oude manier van locatiebepaling wordt problematisch, aldus de telecomgroep, omdat smartphonefabrikanten een pop-up tonen aan gebruikers die waarschuwt dat hun "provider probeert uw locatie te benaderen".

"Een doelwit kan eenvoudig vaststellen dat hij wordt gevolgd door veiligheidsdiensten," aldus de telecomgroep, die de overheid oproept telefoonfabrikanten te verplichten deze pop-upmeldingen uit te schakelen.

Privacyzorgen moeten voorrang krijgen en India moet het uitschakelen van de pop-ups niet overwegen, zo stellen Apple en Google's groep in hun brief van juli aan de overheid.

Dit zal "transparantie en gebruikerscontrole over hun locatie waarborgen."